Yunanistan İki İlave Denizaltı Sipariş Ediyor

Jane's Navy International'da 27 Şubat tarihinde Tim Fish imzası ile yayınlanan habere göre, Yunanistan, Alman Thyssen Krupp Marine System firmasına iki yeni denizaltı siparişi vermeye hazırlanıyor. Denizaltılar Tip 209/1400 modeli ve Havadan Bağımsız Tahrik Sistemi'ne (AIP - Air Independent Propulsion) sahip olacaklar.

Bu iki denizaltının siparişi, 2002 yılında sözleşmesi imzalanan Neptune II modernizasyon projesinin de iptali anlamına geliyor. USD 1,040,000,000 tutarındaki Neptune II projesi, Yunan Deniz Kuvetleri (YDzK) envanterinde bulunan 4 adet Tip 209/1200 sınıfı denizaltıdan üçünün, AIP ve modern komuta kontrol ve silah sistemleri ile donatılmasını kapsıyordu. Projenin kapsamında ilk denizaltı, S-118 Okeanos üzerindeki işlemler bitmiş ve denizaltı tekrar denize indirilmişti. Okeanos'un 2010 yılında YDzK hizmetine tekrar girmesi bekleniyor.

Büyük bir soruna dönüşen Tip 214 tedariğinde henüz yeni bir gelişme yok. İlk bot, Papanikolis'in teslimatı için henüz herhangi bir gelişme yok, teslimat olmadığı için ikinci bot Pipinos'un nihaî kabul denemelerine başlanamıyor.

Bu sipariş, bazı açılardan son derece ilginç. Şöyle ki:

1. Yunanistan iki ilave Tip 214 değil, Tip 209/1400 sipariş ediyor

Tip 209/1400, halen Türk Deniz Kuvvetleri'nde Preveze sınıfı (Tip 209/1400) ve Gür sınıfı (Tip 209/1400+) olarak toplam 8 adet hizmette bulunan, en son Güney Afrika Deniz Kuvvetleri'nde Manthatisi sınıfı (Tip 209/140SAN) olarak 3 adet hizmete girmiş, son derece modern komuta kontrol, muhabere ve silah sistemlerine sahip, dünyanın halen hizmetteki en modern dizel elektrik denizaltılarından biri. En son Portekiz tarafından Tip 209PN olarak iki adet sipariş edildi. Ancak bu denizaltılar gerek gövde tasarımları gerekse görev sistemleri açısından Tip 214 sınıfının neredeyse birebir aynısı.

Burada yanıtının alınması için beklenmesi gereken soru şu:

YDzK Tip 209/1400'leri, aynı Portekiz Tip 209PN gibi, Tip 214'ün neredeyse aynısı mı olacak, yoksa Manthatisi ya da Gür sınıfı gibi mi? Bu soru şunun için önemli. Eğer birinci durum geçerliyse bu denizaltılar Tip 209PN + AIP = Tip 214 demektir.

Bu da, Papanikolis sınıfı ile ilgili Yunan tarafının şimdiye kadar yaptığı tüm haber, yayın ve şikayetlerin en hafif tabiriyle abartı olduğunun tescili anlamına gelir. Nitekim Yunanistan, teknik sorunlar nedeniyle teslim almamakta ısrar ettiği bir denizaltı modelinden iki adet daha ilave sipariş etmiş olacaktır.
2. İki ilave denizaltı, Skaramanga Tersanesi'nde inşa edilecek.

Skaramanga Tersanesi, Alman HDW firmasına ait. Bu tersanenin bir başka özelliği, halen Yunanistan'da firkateyn boyutundaki savaş gemileri için inşa, modernizasyon ve bakım kabiliyetine sahip tek tesis olması. Rakip Elefsis Tersanesi henüz, korvet sınıfından büyük gemi inşa ya da bakımını üstlenmiş değil.

Bu durum, Yunanistan'ın 3+3 (bazı kaynaklara göre 4+2) adet yeni nesil firkateyn projesinde önemli bir etken.

Zira bu projede en şanslı aday olan FREMM / FREDA firkateyninin üreticisi Fransız Armaris firması, Elefsis Tersanesi ile ortak; birlikte teklif verecekler. Tip 214 projesinin iptalinin söz konusu olduğu sıralarda Skaramanga Tersanesi'nin ALmanlar tarafından satılması iddiaları gündeme gelmişti. Bu, Armaris için önemli bir avantaj teşkil edebilirdi, zira Elefsis Tersanesi'ne firkateyn inşa ve bakımı için ilave altyapı yatırımı yapmaktansa bu kabiliyeti haiz bir tersaneye sahip olabilecekti. Gelinen bu noktada, Armaris için Elefsis Tersanesi'ne ilave yatırım yapmaktan başka yol görünmüyor. Bu, kaçınılmaz olarak FREMM / FREDA'nın maliyetini yükseltecektir. Armaris'in yeni nesil firkateyn projesindeki şansı düşebilir.

Papanikolis sınıfındaki sorunların çözülüp diğer 214'lerin de hizmete girmesi, bir yandan da Tip 209/1400'lerin üretilmesi, bu arada kaybedilen zaman, Neptune II gibi inanılmaz derecede yüksek riske ve düşük maliyet-etkinliğe sahip bir proje, sahip olunmayan ve uzun bir süre daha olunması mümkün olmayan modern ağır torpido kabiliyeti...

Yunan denizaltıcılar uzunca bir süre komşularına gıptayla bakacaklar gibi görünüyor...

Hellenic Navy orders two new Type 209 submarines

Date Posted: 27-Feb-2009

Jane's Navy International

Tim Fish

The Hellenic Navy is to order two new Type 209 submarines with air-independent propulsion (AIP) after aborting planned upgrades for two in-service boats, an industry source told Jane's on 24 February.

Details of the decision emerged two days before the Poseidon-class submarine HS Okeanos was relaunched after completing its mid-life modernisation (MLM) under the navy's Neptune II programme.

Okeanos was the first of three Type 209 submarines due for upgrade by Hellenic Shipyards in Skaramangas under Neptune II, but the programme has now been halted at just the one boat.

The source said that the navy and Greek Ministry of Defence (MoD) have now asked the shipyard, a subsidiary of ThyssenKrupp Marine Systems (TKMS), to deliver two new AIP-equipped Type 209 submarines instead of continuing with the modernisation programme.

New-build Type 209/1400s were selected over rival contenders - procurement of Type 214s was also under consideration - to make maximum use of the material packages already ordered for the Neptune II MLM, the source added.

Okeanos re-entered the water on 26 February with a Siemens PEM fuel cell AIP system - which required the insertion of a 6.5 m-long hull plug - and a new Atlas Elektronik ISUS 90-46 integrated combat management system (CMS).

It is believed to be only the fifth time that AIP has been retrofitted into a submarine, following similar work in Sweden's two Södermanland (A 17)-class boats, Japan's Harushio-class unit JS Asashio and Germany's Type 205 submarine U 1 .

The Hellenic Navy's eight in-service Type 209s are divided into two classes: four Glavkos-class submarines (Type 209/1100) commissioned in 1971 and 1972, and four Poseidon-class boats (Type 209/1200) that entered service in 1979 and 1980. All were built by Howaldtswerke-Deutsche Werft (now part of TKMS) in Kiel.

When first conceived, the Neptune II MLM was intended to bring three of the Poseidons into commonality with the navy's four new Papanikolis-class (Type 214) submarines, which are being fitted from build with Siemens AIP.

The EUR826 million (USD1.04 billion) contract for the Poseidon MLM was awarded to Hellenic Shipyards in 2002 and Okeanos arrived at the yard in November 2004. As well as AIP and the new CMS, the submarine also received a flank array sonar, optronic mast, sub-Harpoon sub-surface-to-surface missiles, SATCOM, Link II and torpedo countermeasures. The diesel engines, alternators and electric motor were overhauled. Following sea trials Okeanos is scheduled to return to Hellenic Navy service in 2010.

Meanwhile, the Type 214 acquisition programme has been delayed. Acceptance of first-of-class Papanikolis (which was built in Kiel and launched in April 2004) and sister-ship Pipinos (launched by Hellenic Shipyards in April 2007) is awaiting the resolution of a dispute between TKMS and the Greek MoD over alleged technical deficiencies and financial settlements with the first boat.

The four Glavkos-class submarines - HS Glavkos , HS Nereus , HS Triton and HS Proteus - were upgraded under the Neptune I programme between 1993 and 2000, and are expected to decommission when the Papanikolis class enters service.

İsrail'e İki Yeni Dolphin

İsrail, envanterindeki üç adet Dolphin (Tip 800) sınıfı denizaltıya ilaveten, Almanya'dan iki adet Dolphin II sınıfı denizaltı satın alıyor.

İsrail Globes Online sitesindeki habere göre Alman Hükümeti, HDW firmasına, yaklaşık 2 milyar avroluk projede üretime başlaması için 170 milyon avro tutarındaki avans dilimini bu hafta içinde ödeyecek. Söz konusu iki denizaltının maliyetinin üçte biri Alman hükümeti, geri kalanı ise İsrail tarafından karşılanacak. İsrail, Dolphin I sınıfı denizaltılarını da benzer bir finansman şekliyle tedarik etmişti.

Proje kapsamında ilk denizaltının 2012, ikincisinin ise 2013 yılında hizmete girmesi planlanıyor.

Dolphin II sınıfı denizaltıların Dolphin I'lerden yaklaşık 10m daha uzun ve 500ton daha ağır olduğu belirtilmiş.

Bilindiği üzere HDW tasarımı Tip 212 baz alınarak geliştirilen Dolphin I sınıfı denizaltılardaki 650mm torpido tüpleri büyük tartışma konusu olmuştu. Botlarda altı adet standart 533mm torpido tüpüne ilaveten dört adet de 650mm tüpün, Popeye Turbo gibi seyir füzelerinin fırlatılması için eklendiği iddiaları mevcuttur.

Germany pays €170m advance on submarines for Israel

The payment will be transferred to HDW shipyards in Baltic port of Kiel in a few days.

Amnon Barzilai 18 Jul 06 19:23

The German government will pay a €170 million advance payment to begin construction of two Dolphin II class submarines for the Israel Navy. The payment will be transferred to Howaldtswerke Deutsche Werft AG (HDW) shipyards in the Baltic port of Kiel in a few days.

When the advance is paid, the agreement between the Israeli and German governments for construction of the two submarines for €2 billion will come into effect. Under the agreement, Germany will finance one-third of the deal, and Israel will pay the rest over a ten-year period. This means that half the amount will be paid to Germany long after the submarines enter service. The first submarine will be delivered in six years, and the second a year later.

The two Dolphin II class submarines are improved versions of the three Dolphin I class submarines, which are already in service with the Israel Navy. The Dolphin II is ten meters longer and 500 tons heavier than the Dolphin I, and will displace 2,000 tons. The changes are designed to extend consider the length of time the Dolphin II can stay underwater.

The Dolphin II’s armament will include long-range missiles. Reports in the foreign press, which have not been confirmed by Israel, claim that the Israel Navy’s submarines are part of Israel’s strategic array, and, if necessary, can deliver a pre-emptive strike in the event of a threatened nuclear attack on Israel.

In the late 1990s, the Israel Navy put in service three Dolphin I submarines, which HDW built over the preceding decade. However, the Navy concluded that, on the basis of threat scenarios and outlines of a future war, it needed two more submarines. The decision was based on the working assumption that at least one submarine would always be undergoing maintenance and repair, while the others would defend the country’s seaboard from Syria in the north to Egypt in the south.

Three years ago, the Ministry of Defense entered into negotiations with Germany’s Ministry of Defense to examine the possibility of building two more submarines. The main clauses in the agreement were completed a few months ago. The two countries agreed, among other things, that all the submarines’ combat and combat support systems considered force multipliers would be built by Israeli defense contractors. The cost of the Israeli-built systems will amount to 15-20% of the submarines’ total cost.

Published by Globes [online], Israel business news - www.globes.co.il - on July 18, 2006

http://www.globes.co.il/serveen/globes/DocView.asp?did=1000114080&fid=1725

US Navy to Continue Hunt for Swedish Sub

Hatırlanacağı üzere ABD ile İsveç arasında imzalanan anlaşma uyarınca İsveç Deniz Kuvvetleri'ne ait Gotland denizaltısı, ABD Deniz Kuvvetleri ile müşterek DSH tatbikatına katılmıştı. Bu eğitim sırasında havadan bağımsız tahrikli denizaltılara karşı tespit ve muharebe usülleri denenmişti. Geçen habere göre ABD, söz konusu anlaşmanın süresini bir yıl daha uzatmak istiyor.

US Navy to continue hunt for Swedish sub

Published: 18th April 2006 10:05 CET

For almost a year the US Navy has been hunting a Swedish submarine, the HMS Gotland, off America's west coast.

The hunt is, of course, a one year training programme - but the Americans now want to extend the contract with the Swedish Navy.

Time after time, as part of the Americans' training in tracking down smaller vessels, the Swedish submarine and its crew have eluded their pursuers.

The programme started last summer but the US Navy has said that it would like to hire the Swedish submarine and crew for another year, reported the newspaper Blekinge Läns Tidning.

That is good news as far as the Swedish submarine flotilla is concerned, and it has already requested the government's permission to continue.

"Both the Americans and ourselves are interested in a continuation," said Jens Plambeck, chief of staff at the First Submarine Flotilla in Karlskrona.

The key to the HMS Gotland's success is the Stirling engines which allow the submarine to remain underwater for a unusually long time.

http://www.thelocal.se/article.php?ID=3574&date=20060418

Yeni Nesil Denizaltı Projesi

Bildiğim kadarıyla Türkiye'nin önceden planı, 4 adet Tip 209/1400 Preveze sınıfı denizaltının tedariğini mütakip, 4 adet 1,800t AIP dizel elektrik denizaltı tedarik etmekti. Ancak gerek bütçe sorunları (ki AIP çok pahalı bir teknolojidir, bkz: Papanikolis) gerekse AIP (özellikle yakıt hücresi) teknolojilerinin tam olarak olgunlaşmaması sebebiyle ikinci 4 adetlik sipariş konvansiyonel dizel elektrik denizaltıya yönlendirildi ve Gür sınıfı (Tip 209/1400mod) siparişi verildi. Bir yandan da AIP konusundaki gelişmeler yakından takip edildi, ediliyor.

Burada şunu belirtmek gerek: AIP, denizaltıyı yenilmez kılan bir kuvvet artırıcı mesir macunu değildir. AIP önemli bir güç çarpanı olmakla beraber, uygulandığı platformların dizel elektrik (kıyı = coastal) denizaltılar olmaları sebebiyle stratejik bir silah da değildir. AIP denizaltının görev yapacağı saha, kullanılacağı taktikler, karşısındaki tehditler gibi parametreler, direkt olarak AIP'nin maliyet - etkinliğini belirler. Uzun süre su altında yüzeye çıkmadan karakol atmak önemli bir kabiliyettir, ancak buna duyulan ihtiyacın seviyesi ve aciliyeti de önemlidir.

Preveze ve Gür sınıflarına gelirsek...

Esasen gövde, makine ve belli başlı alt sistemler göz önüne alınırsa "kardeş" sayılabilecek bu iki sınıf, muharebe komuta kontrol sistemleri, torpido sistemleri, vs gibi alt sistemler açısından farklılıklar arz etmektedir.

Preveze Sınıfı
Atlas Elektronik ISUS 83 muharebe yönetim sistemi
Atlas Elektronik CSU 83 sonar
Mk24 Mod 2 Tigerfish, UGM-84A Harpoon

Gür Sınıfı
Atlas Elektronik ISUS 90 muharebe yönetim sistemi
Atlas Elektronik CSU 90 sonar
Atlas Elektronik DM2A4, Mk24 Mod 2 Tigerfish, UGM-84B/C/G Harpoon

Gür sınıfı denizaltılarda kullanılan ISUS 90 ve CSU 90 sistemleri halen Tip 212, Tip 214, Dolphin, Gotland gibi modern denizaltılarda kullanılmaktadır.

Türkiye'nin Gür sınıfı denizaltıları ile Yunanistan'ın Papanikolis sınıfı denizaltılarının muharebe yönetim sistemleri aynıdır (ISUS 90). Eğer Yunanistan CSU 90 sonar süitini seçerse sonarları da aynı olacak. Torpido olarak Yunanistan Atlas Elektronik DM2A4 Seeheckt'i seçmişti, ufak farklar haricinde silah sistemleri de aynı denilebilir. Farklar periskop, ESM ve karşı tedbir sistemlerindedir. Dolayısıyla Türkiye'nin "Tip 214'lere cevabı" gibi bir argüman, şahsıma pek ayakları yere basıyormuş gibi gelmiyor. Menzil ve karakol süresi haricinde Tip 214'ler "quantum leap" yaratmamıştır. (ki Türkiye kendi ESM kütüphanesini kendisi güncelleyebilmektedir, Yunanistan değil...)

Buradan "madem AIP bu kadar büyük fark yaratmıyor, niye alınsın ki" gibi bir görüşü savunduğum sonucu çıkarılmasın. AIP artık modern denizaltı muharebelerinin temeli olmaktadır. Benim savunduğum husus, Tip 214'lerin arada korkunç bir fark yaratmamış olduklarıdır.

İhaleye dönecek olursak..

RfI dokümanını Fransa'dan DCN (Scorpene), Almanya'dan HDW (Tip 214), İsveç'ten Kockums (A-19 Gotland) ve Rusya'dan Admiralty Shipyard'ın (Proje 1650 Amur) alacağını tahmin ediyorum. Eğer teknik şartname gerçekten 1,800t civarı bir tonaj sınırlaması getirirse Amur zaten otomatikman devre dışı kalır (zira dalmış durumda tonajı 2,600t civarı idi yanılmıyorsam). Gotland sınıfının silah sistemleri Türk donanmasına uymayabilir, zira bu botlarda 4 adet 533mm ile 2 adet 400mm tüp var, ki 400mm dünya donanmalarında pek rastlanmayan bir standart. İlaveten, bu botların İsveç Bofors üretiminden başka bir torpido cinsine sertifiyeli olup olmadığı, değilse bu modifikasyonun maliyeti, 400mm torpidoların taktik ihtiyaçlarımıza uygunluğu, bu silahlar için tek kaynağa (İsveç) bağımlı olma ihtimali ve geçmişi pek de parlak olamayan Türk - İsveç özelde savunma, genelde siyasi ilişkiler gibi etkenler göz önünde tutulursa Gotland sınıfının da pek şansının olmadığı söylenebilir.

Fransız DCN üretimi Scorpene sınıfı denizaltılar 2 adet Şili (O'Higgins sınıfı), 2 adet Malezya ve en son 6 adetlik Hindistan satışlarıyla iyi bir grafik tutturdu. En son IDEF fuarında DCN, diğer deniz ürünleri (Mistral, FREMM gibi) ile birlikte Scorpene'nin tanıtımını yapmıştı. UDS firmasının, SUBTICS muharebe yönetim sistemini tanıtımı ile Fransızlar'ın denizaltı ihalesine iddialı hazırlandıkları intibasını edinmiştim. Ancak HDW ve Atlas Elektronik ile köklü ilişkileri olan ve denizaltı filosundaki tüm silah ve sistemleri Alman orijinli olan TDzKK'nın yeni denizaltı için Fransız çözümüne yönelmesi beklenmemeli diye düşünüyorum. Tip 214'ün seçilmesi, bu açıdan sürpriz olmayacaktır.

Tabi bunlar çok ham tahminler.. RfI alanlara, teklif sunanlara, gelişmelere bakmak ve Türkiye'nin sürprizlerle dolu bir ülke olduğu gerçeğini unutmamak lazım.

Her halükarda umarım denizcilerimiz için en hayırlı tercih yapılır.